ประเทศในเอเชียสำคัญต่อเศรษฐกิจโลกหลายต่อหลายด้าน หนึ่งในนั้นคือการที่จีนเป็นที่ตั้งของโรงงานของบริษัทใหญ่ๆ อย่างยาวนาน แต่ไม่กี่ปีมานี้ตำแหน่งดังกล่าวที่เป็นเบื้องหลังความสำเร็จทางเศรษฐกิจของ “แดนมังกร” กำลังสั่นคลอน ซึ่งประเทศที่ให้จีนต้องรู้สึกถึงแรงสั่นสะเทือน เวียดนาม

การเมืองนิ่ง ค่าแรงถูกและยังติดพรมแดนกับจีน ทำให้บริษัทใหญ่ๆ หันไปสร้างโรงงานในเวียดนามกันมากขึ้น โดย 2 ดีลใหญ่ที่เรียกเสียงฮือฮาได้พอควรเมื่อปี 2021 คือ การทุ่มงบ 1,000 ล้านดอลลาร์ (ราว 36,500 ล้านบาท) สร้างโรงงานของ Lego ที่ถือเป็นการลงทุนใหญ่สุดของบริษัทเดนมาร์กในเวียดนามเท่าที่เคยมีมา

ส่วน Samsung ก็เทงบ 920 ล้านดอลลาร์ (ราว 33,600 ล้านบาท) ขยายโรงงานผลิตชิ้นส่วนอิเล็กโทรนิกส์ในเวียดนาม ด้าน Intel ยักษ์ชิปจากสหรัฐ แม้ไม่ได้มีการเผยเม็ดเงินลงทุน แต่แผนขยายโรงงานในเวียดนามก็มีนัยสำคัญและได้ใจชาวเวียดนามไปไม่น้อย

เพราะชิปที่ Intel ผลิตได้บางส่วน อาจป้อน VinFast แบรนด์รถเวียดนามที่กำลังถูกจับตามองอย่างมาก และยังเป็นแบรนด์รถของ VinGroup เครือธุรกิจอันดับ 1 ของเวียดนามอีกด้วย 

มาปีนี้อาจกล่าวได้ว่าเวียดนามเลื่อนขึ้นมาเป็นยักษ์โรงงานแห่งใหม่ของกลุ่มประเทศ ASEAN และน่าติดอันดับต้นๆ ของทั้งเอเชียแล้ว

มีรายงานว่า Apple มีแผนให้ Foxconn และ Luxshare บริษัทรับจ้างผลิต (OEM) สัญชาติไต้หวันและจีน ที่มีโรงงานอยู่ในเวียดนาม ขยับขึ้นมาผลิตคอมพิวเตอร์ MacBook และ Apple Watch ด้วย นอกเหนือไปจาก iPhone และหูฟัง Airpod

ซึ่งนัยสำคัญอยู่ที่ Apple Watch เพราะเป็นนาฬิกา Smartwatch ที่ต้องใช้ความละเอียดในการผลิต

ดังนั้นจึงหมายความว่า Apple วางใจ OEM ในเวียดนามมากขึ้น ในยุคที่ต้องลดการพึ่งพาจีน และกระจายความเสี่ยงจากสถานการณ์ไม่คาดคิดในจีน ตั้งแต่สงครามการค้ากับสหรัฐรอบใหม่ สายการผลิตหยุดจากไฟฟ้าไม่พอเพราะใช้มากเกินไป หรือไปจนจึงเรื่องไม่คาดฝันอย่างมาตรการปิดโรงงานจากโรคระบาด

ความเฟื่องฟูของดงโรงงานในเวียดนาม ทำให้พื้นที่การสร้างโรงงานขยายไปนอกเมืองใหญ่ๆ ของประเทศอย่างฮานอยกับโฮจิมิน ซิตี้ สู้เมืองรอง ท่ามกลางรายงานว่าระหว่างปี 2016-2021 การลงทุนโดยตรงจากบริษัทต่างชาติในเวียดนาม เพิ่มขึ้นมากกว่าสองเท่า 

ความเฟื่องฟูเหล่านี้ เปลี่ยนให้เมืองบั๊กซางที่เคยเป็นเมืองไร่ลิ้นจี่ทางภาคอีสานของเวียดนามกลายเป็นดงโรงงาน และทำให้หนุ่มสาวโรงงานในเมืองนี้ได้ลืมตาอ้าปาก

ใครที่เดิมขี่จักรยานก็ขยับมาขี่จักรยนต์ ส่วนคนที่มีจักรยานยนต์มานานก็ได้ขับรถยนต์ แต่ขณะเดียวกันก็ทำให้เมืองนี้เกิดปัญหามลพิษจากอุตสาหกรรมโรงงานตามมา

ในอนาคตมีแนวโน้มว่าดงโรงงานในเวียดนาม จะขยายตัวได้อีกเพราะ การลงทุนในธุรกิจที่เกี่ยวเนื่องกับอุตสาหกรรมโรงงานกำลังเพิ่มขึ้น

GLP หนึ่งในบริษัทผู้สร้างและให้เช่าโกดังรายใหญ่ของเอเชียจากสิงคโปร์ที่เคยไปลงทุนสร้างโรงงานมาแล้ว 18 ประเทศ ประกาศทุ่ม 1,500 ล้านดอลลาร์ (ราว 54,800 ล้านบาท) สร้างโกดังขนาดใหญ่ 3 แห่งในเวียดนาม พร้อมระบบ Logistics ครบครัน

ส่วน TotalEnergies ยักษ์พลังงานฝรั่งเศสก็จับมือบริษัทอสังหาฯ เวียดนาม ผลิตแผงโซลาร์ เซลล์ ให้กับโรงงานในเวียดนามเพื่อรองรับความต้องพลังงานในอุตสาหกรรมการผลิต

ประเด็นที่ต้องจับตามองจากนี้คือ จีนจะมีแนวทางใดเพื่อรั้งรักษาตำแหน่งเบอร์หนึ่งโรงงานโลกเอาไว้ และเพื่อนบ้านร่วมกลุ่ม ASEAN อย่างไทยกับอินโดนีเซีย ที่เคยทำเงินได้เป็นกอบเป็นจากอุตสาหกรรมโรงงาน จะมีมาตาการใดเพื่อดึงดูดบริษัทใหญ่ๆ ให้กลับมาลงสร้างโรงงาน

ส่วนเวียดนาม ก็จะถูกโลกจับตามองว่า ดงโรงงานจะขยายกินพื้นที่ไปอีกแค่ไหน จะพัฒนาสาธารณูปโภคได้รวดเร็วและ

และจะย้ายดงโรงงานไปอยู่ตามเมืองท่าเพื่อความสะดวกในการขนส่ง ซึ่งยังคงเป็นจุดอ่อนที่ทำให้ตามหลังจีนได้หรือไม่ ท่ามกลางความเป็นห่วงว่าเวียดนามจะรับมือกับปัญหาสิ่งแวดล้อมและมลพิษจากอุตสาหกรรมโรงงานอย่างไร / nikkei



อัพเดตข่าวสารการตลาดทุกวันได้ที่ Website: Marketeeronline.co
Facebook: www.facebook.com/marketeeronline

ติดตาม Marketeer Online ทาง Line@ : @marketeer

เพิ่มเพื่อน