หากไม่เกิดปัญหาข่าวฉาว ทั้งในส่วนของผู้บริหารและปัญหาในการทำโครงการอย่างต่อเนื่อง วันนี้บริษัท อิตาเลียนไทย ดีเวลลอปเมนต์ จำกัด (ITD) คงได้ฉลองปีที่ 68 อย่างภาคภูมิใจ
ปี 2497 หมอชัยยุทธ กรรณสูต กับจิออร์จิโอ แบร์ลิงเจียรี วิศวกรชาวอิตาลี ก่อตั้งบริษัท อิตัลไทยอุตสาหกรรม (ITI) ทำธุรกิจนำเข้าสินค้า โดยเป็นบริษัทแรกที่นำเข้าเตาแก๊สมาจำหน่ายในไทย
ในปี 2501 มีการก่อตั้ง บริษัท อิตาเลียนไทย ดีเวลลอปเมนต์ จำกัด เพื่อรับงานก่อสร้างตามแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 1 ในยุครัฐบาลจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ ทำให้ ITD เติบโตแบบก้าวกระโดด และกลายเป็นผู้รับเหมาก่อสร้างรายใหญ่ของประเทศ โดยมีงานภาครัฐเป็นฐานหลัก
ปี 2509 อิตัลไทยเริ่มขยายสู่ธุรกิจโรงแรม ด้วยการเข้าซื้อ Nipa Lodge (พัทยา) และเข้าถือหุ้นใหญ่ในโรงแรมโอเรียนเต็ล (Mandarin Oriental)
วันที่ 16 เมษายน 2521 เปิด “อาคารอิตัลไทย” ถนนเพชรบุรี อาคารสำนักงานทรงกลมที่โดดเด่นที่สุดแห่งหนึ่งของกรุงเทพฯ ในยุคนั้น
หมอชัยยุทธ และ ม.ร.ว. พรรณจิตร มีบุตร 5 คน: เอกชัย (เสียชีวิตปี 2522), พิไลจิตร, นิจพร, อรเอม และเปรมชัย
นิจพร (ผู้ถือหุ้นใหญ่รายหนึ่งในโรงแรมโอเรียนเต็ล) มีบุตรคือ ยุทธชัย จรณะจิตต์ ผู้บริหารกลุ่มธุรกิจบริการและไลฟ์สไตล์ของบริษัทอิตัลไทย ซึ่งได้แยกการบริหารออกจาก ITD อย่างชัดเจน และไม่ได้อยู่ในตลาดหลักทรัพย์ฯ
ช่วงปี 2529–2530 โครงการ Eastern Seaboard ถือเป็น “ยุคทอง” รอบใหม่ของ ITD เมื่อได้งานวิศวกรรมโยธาขนาดใหญ่ใหญ่ต่อเนื่อง สะสมขีดความสามารถ และสร้างชื่อเสียงระดับประเทศ จนยกระดับสถานะบริษัทให้ก้าวขึ้นเป็นผู้รับเหมากลุ่มแนวหน้าอย่างถาวร
หลังเข้าตลาดหลักทรัพย์ในปี 2537 ITD ได้งานเมกะโปรเจกต์จำนวนมาก ทั้งทางหลวง รถไฟ ระบบขนส่งมวลชน สนามบิน ท่าเรือ อาคารสำนักงาน คอนโดมิเนียม และโรงแรม
หมอชัยยุทธถูกมองว่าเป็น “สิงห์เฒ่า” แห่งวงการก่อสร้าง ด้วยคอนเนกชันทั้งบุคคลในภาครัฐและภาคเอกชนอย่างแน่นปึ๊ก
เมื่อเขาเสียชีวิตในปี 2547 เปรมชัย ซึ่งเริ่มเข้าทำงานที่ ITD ตั้งแต่อายุ 25 ปี ก้าวขึ้นมาเป็นผู้นำ และถูกมองว่าเป็น “เสือ” ตัวใหม่ของวงการ
อย่างไรก็ตาม จุดเปลี่ยนครั้งใหญ่เกิดขึ้นในปี 2561 จากคดีเสือดำ ซึ่งสร้างความเสียหายร้ายแรงต่อชื่อเสียงของเปรมชัยและแบรนด์ ITD อย่างมาก
ต่อมา ITD ยังต้องเผชิญวิกฤตโควิด-19 ทำให้ปี 2563 ขาดทุน 1,104 ล้านบาท จากงานก่อสร้างที่ล่าช้า และตลาดอาคารสูงภาคเอกชนที่หดตัว
ธรณิศ กรรณสูต คือบุตรชายคนเล็กของเขา ที่ได้รับมอบหมายให้รักษาการประธานบริหาร ITD ขณะเปรมชัยไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้
หลังจากเปรมชัยถูกจำคุก 1 ปี 10 เดือน 9 วัน และพ้นโทษในเดือนธันวาคม ปี 2566 สถานการณ์ของ ITD ไม่ได้ดีขึ้น เมื่อเกิดอุบัติเหตุในหลายโครงการใหญ่ เช่น
29 พ.ย. 2567 โครงเหล็กสะพานมอเตอร์เวย์พระราม 2 ถล่ม
8 มี.ค. 2568 อาคารสำนักงาน สตง. ใหม่ สูง 30 ชั้น ถล่มทั้งหลัง
14 ม.ค. 2569 เครนโครงการรถไฟความเร็วสูงไทย–จีน ตกใส่รถไฟโดยสาร
15 ม.ค. 2569 คานปูนและเครนทางยกระดับพระราม 2 ถล่ม
ภาพลักษณ์ของ ITD ในยุคเปรมชัยถูกสั่นคลอนอย่างหนัก จนยากจะฟื้นความเชื่อมั่น พร้อมกับคำถามที่ค้างอยู่ในใจสาธารณชนว่า ยังมีอีกกี่โครงการที่กำลังดำเนินการอยู่ภายใต้ความเสี่ยงเดียวกัน
ด้านการเงิน ปี 2567 ขาดทุน 5,775 ล้านบาท ซึ่งเป็นขาดทุนสูงสุดในประวัติศาสตร์บริษัท และแม้ปี 2568 จะรายงานตัวเลขกำไร แต่เป็นกำไรจากการเปลี่ยนประเภทเงินลงทุน ไม่ใช่กำไรจากธุรกิจก่อสร้างหลัก
ปัจจุบันยังมีชื่อเปรมชัยในวัย 72 ปี เป็นผู้ถือหุ้นใหญ่อันดับแรก 11.90 % มีชื่อของวิรัช ก้องมณีรัตน์ (ประธานกรรมการ) และนายเปรมชัย กรรณสูต (ประธานบริหารและกรรมการ)
ราคาหุ้นล่าสุด ณ 16 มกราคม 2569 คือ 0.18 บาท
หากอิตัลไทยเดินบนธรรมาภิบาลและมาตรฐานความปลอดภัยที่แข็งแรง วันนี้ ITD คงไม่ใช่แค่ผู้รับเหมายักษ์ใหญ่ แต่จะเป็นบริษัทที่คนไทยภูมิใจ
ที่ไม่ได้ถูกจดจำด้วยคดีและอุบัติเหตุ แต่ด้วยผลงานเมกะโปรเจกต์ และความเชื่อมั่นที่ยั่งยืน