แม้ครอบครัวจะเป็นหน่วยที่เล็กที่สุดของสังคม แต่หากครอบครัวที่มีสมาชิกกว่า 232 คนอย่างตระกูลจิราธิวัฒน์ ที่มีทั้งเรื่องธุรกิจและความสัมพันธ์ของคนในครอบครัว ไม่มีการจัดการที่ดีหรือกฎระเบียบที่ชัดเจน ก็อาจกระทบต่อความสัมพันธ์ซึ่งอาจนำมาสู่ปัญหาทางธุรกิจได้

วันนี้ในงาน #ทายาทรุ่นสอง ที่จัดโดย The Cloud คุณเอ๋-สุกุลยา เอื้อวัฒนะกุล: Executive Vice President-Group Treasury หรือหลานตาคนแรกของผู้ก่อตั้งเซ็นทรัล “เตียง จิราธิวัฒน์” ได้มาเปิดเผยถึงธรรมนูญของตระกูลให้ผู้ร่วมงานได้ฟังกัน

– เริ่มจากภาพรวมของตระกูลจิราธิวัฒน์ ตอนนี้มีสมาชิกทั้งหมด 232 คน ประกอบไปด้วย 5 เจเนอเรชั่น คุณเอ๋เป็นเจเนอเรชั่นที่ 3 ซึ่งเป็นเจนเดียวกับป๊อก ภัสสรกรณ์ ส่วนพีช พชร เป็นเจนที่ 4

– แต่ก่อนตระกูลจิราธิวัฒน์ใช้ระบบแบบกงสี ที่แต่ละครอบครัวจะสามารถเบิกค่าที่พักอาศัย/ค่าเทอม/ค่างานแต่งงาน/ค่ารักษาพยาบาล/ค่างานศพได้

– เมื่อธุรกิจของตระกูลขยายมากกว่าเดิม ทางผู้ใหญ่จึงมองว่าต้องแยกเรื่องครอบครัวออกจากธุรกิจให้ชัดเจนมากยิ่งขึ้น เพราะเมื่อครอบครัวไม่มีปัญหาก็จะส่งผลให้ธุรกิจดำเนินไปอย่างราบรื่นได้

– ตรงนี้เองเป็นจุดเริ่มต้นในการเปลี่ยนจากระบบกงสีมาเป็น Family Business จากนั้นจึงเริ่มเขียนธรรมนูญของตระกูลในปี 1997 และเสร็จสิ้นในปี 2001

– พูดให้เห็นภาพง่ายๆ ธรรมนูญของตระกูลจิราธิวัฒน์จะแยกออกเป็น 3 ส่วนหลักๆ คือ
1. ครอบครัว
2. ส่วนความเป็นเจ้าของ
3. ธุรกิจ

ส่วนที่ 1 ครอบครัว: จะมี Committee ทั้งหมด 14 คน ซึ่งประกอบไปด้วยคนที่เป็น Senior ของตระกูล และผู้ใหญ่ที่เป็นตัวแทนจากแต่ละครอบครัว

มีหน้าที่ในการสร้างความสัมพันธ์ให้คนในตระกูล โดยใน 1 ปีจะมีกิจกรรมหลักคือตรุษจีนและคริสต์มาส ซึ่งจะจัดกันที่บ้านศาลาแดง ที่คนในตระกูลเรียกกันว่าเป็นบ้านคุณตา

– เมื่อเปลี่ยนจากกงสีมาเป็น Family Business ก็จะตัดสวัสดิการในส่วนของค่างานแต่งและค่าเทอมออกไป เนื่องจากทาง committee คิดว่าแต่ละครอบครัวมีรูปแบบการแต่งงานไม่เหมือนกัน หรือบางคนเรียนโรงเรียนรัฐ บางคนเรียนโรงเรียนอินเตอร์ จึงอาจทำให้เกิดความไม่เท่าเทียม และคิดว่าเงินปันผลที่แต่ละครอบครัวได้กันในจำนวนที่มากขึ้นกว่าในอดีต จะทำให้แต่ละครอบครัวสามารถนำไปจัดสรรกันเองได้

– แม้ระบบ Family Business จะให้แต่ละครอบครัวไปจัดการค่าเทอมของตัวเอง แต่ตระกูลยังคงมีทุนสำหรับคนที่เรียนดีอยู่

-ในส่วนของค่ารักษาพยาบาล ก็จะมีวงเงินตั้งไว้ให้ว่าเท่าไร ส่วนจิราธิวัฒน์คนไหนอยากนอนพักรักษาห้อง Suite ก็อาจต้องจ่ายส่วนที่เกินเพิ่มขึ้นมาเอง และการเสริมสวยหรือศัลยกรรมไม่ถูกนับรวมเป็นค่ารักษาพยาบาล

ส่วนที่ 2 ส่วนความเป็นเจ้าของ: โดยในส่วนนี้จะประกอบไปด้วย committee ที่ได้รับการโหวตจากคนในตระกูล 7-13 คน ที่ทำหน้าที่ในการจัดสรรให้สมาชิกของจิราธิวัฒน์ได้รับหุ้นในธุรกิจของตระกูลในสัดส่วนที่เท่าๆ กัน ใกล้เคียงกัน ไม่แตกต่างกันมาก

ทั้งนี้ ก็เพื่อความเท่าเทียมและลดความขัดแย้ง เพราะการทำธุรกิจร่วมกันก็มีปัญหามาให้แก้ มีข้อถกเถียงไม่เว้นในแต่ละวันอยู่แล้ว หากยังมีส่วนของความเป็นเจ้าของที่ไม่เท่าเทียมกันอีก อาจยิ่งเกิดปัญหาเข้าไปใหญ่

คุณเอ๋ยังแอบเล่าติดตลกให้ฟังว่า ตัวเธอเองทำในส่วนของรีเทล ส่วนน้องชายทำในส่วนของ CPN ทุกวันนี้ยังเถียงกับน้องอยู่เลยทำไมเธอเก็บค่าเช่าฉันแพงจัง (หัวเราะ)

ส่วนที่ 3 คือส่วนของการทำธุรกิจ: เขยหรือสะใภ้ ไม่มีสิทธิ์ในส่วนธุรกิจของตระกูล

– ในส่วนนี้ต้องมี committee อย่างน้อยจำนวน 6 คน ซึ่งประกอบไปด้วยตำแหน่ง Chairman/Vice-Chairman/CFO/Executive Directors มีวาระในการทำงาน 4 ปี เมื่อครบกำหนดก็จะมีการเลือกกันใหม่

– โดยบางตำแหน่งอาจได้รับค่าตอบแทนที่อยู่นอกเหนือจากในส่วนของหุ้นหรือเงินปันผลที่สมาชิกจิราธิวัฒน์จะได้รับอยู่แล้วด้วย

– ในธรรมนุญของตระกูลมีระบุชัดเจนว่าตำแหน่งไหนต้องทำอะไรบ้าง หรือสมาชิกต้องทำหรือไม่ทำอะไรบ้าง

– โดยส่วนที่ 3 คือส่วนของการทำธุรกิจจะมีนัดประชุมกันทุกอาทิตย์/ส่วนที่ 2 คือส่วนความเป็นเจ้าของมีนัดประชุมทุกเดือน/และในส่วนที่ 1 คือส่วนของครอบครัว มีนัดประชุมทุกไตรมาส

– มีการปรับกฎในธรรมนูญทุก 2 ปีเพื่อให้เข้ากับยุคสมัย

– เคยมีสมาชิกจิราธิวัฒน์บางคนโดนตัดออกจากสิทธิ์และสวัสดิการเนื่องจากทำผิดกฎของธรรมนูญเกินจำนวนครั้งที่กำหนดไว้

– มีเว็บไซต์ส่วนตัวสำหรับสมาชิกจิราธิวัฒน์เท่านั้น ที่เอาไว้เผยแพร่ข่าวสารของตระกูล

– ธรรมนูญของจิราธิวัฒน์ถูกพัฒนามาจากแนวคิดของผู้ก่อตั้งอย่าง “เตียง จิราธิวัฒน์” ที่อยากขยายครอบครัวใหญ่ (เนื่องจากเขาเป็นลูกชายคนเดียว) เพื่อให้คนในครอบครัวอยู่-กิน-นอน-คิดร่วมกัน และมีความขยัน-อดทน-ซื่อสัตย์ ต่อลูกค้า

– และเมื่อครอบครัวไม่มีปัญหา ก็สามารถเอาเวลามาพัฒนาและขับเคลื่อนให้ธุรกิจเติบโตต่อไปได้



อัพเดตข่าวสารการตลาดทุกวันได้ที่ Website: Marketeeronline.co
Facebook: www.facebook.com/marketeeronline

ติดตาม Marketeer Online ทาง Line@ : @marketeer

เพิ่มเพื่อน