Trends / หลังสหรัฐฯ ประกาศขึ้นภาษีนำเข้าจากประเทศคู่ค้าทั่วโลกครั้งใหญ่ ประเทศที่ถูกจับตามองมากสุดคือจีน เพราะเมื่อสินค้าแปะป้าย Made in China แตะแผ่นดินสหรัฐฯ จะถูกเรียกเก็บภาษีสูงถึง 54% ซึ่งสูงสุดในโลก

กลุ่มประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ก็ถูกจับตามองรอง ๆ ลงมา เพราะทุกประเทศในกลุ่มต่างก็เจ็บจากกำแพงภาษีสหรัฐฯ อยู่ที่ระหว่าง 24% ถึง 49% แต่ก็มีคำถามเกิดขึ้นว่า ทำไมประเทศฐานะยากจนอย่างลาวและเมียนมา ที่เพิ่งประสบภัยแผ่นดินไหวครั้งใหญ่ จึงอยู่ในกลุ่มประเทศที่เจอภาษีเกือบ 50% ซึ่งสูงลำดับต้น ๆ ของโซนนี้

คำตอบของคำถามนี้ ต้องนำ 2 ย่อหน้าหน้าแรกมารวมกัน  

ประเทศในแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ถือเป็นฐานการผลิตใหญ่นอกประเทศของจีน เพราะมีโรงงานจีนตั้งอยู่มากมายและทุนจีนยังกระจายอยู่แทบทุกประเทศ ดังนั้น จีนจึงใช้แนวทางดังกล่าวหลบเลี่ยงภาษีนำเข้าเมื่อส่งสินค้าไปสหรัฐฯ

และประเทศที่มีโรงงานและทุนจีนอยู่มากลำดับ ๆ ต้น คือ ลาวและกัมพูชา แม้อยู่ในกลุ่มประเทศยากจนของภูมิภาค ด้วยประชากร 18.3% และ 17.8% ของประเทศมีฐานะอยู่เกินเส้นความยากจนก็ตาม

ส่วนอินโดนีเซียกับไทยประเทศที่ขนาดเศรษฐกิจใหญ่สุดสองอันดับแรกของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ก็มีโรงงานจีนและทุนจีนกระจายอยู่มากพอสมควรเช่นกัน สินค้าส่งออกจากอินโดนีเซียกับไทย ซึ่งอาจมีสินค้าแบรนด์จีนรวมอยู่ด้วยจึงโดนเรียกเก็บภาษีสูง แต่ไทยเจอสูงกว่าที่ 36% อินโดนีเซียเจอ 32%

สถานการณ์ดังกล่าว เป็นหนึ่งในเหตุผลที่ทำให้สหรัฐฯ เรียกเก็บภาษีประเทศแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้สูงไปด้วยเพื่อเล่นงานจีน หรืออาจกล่าวได้ว่าเป็นแผนยิงปืนนัดเดียวได้นกสองตัว

อย่างไรก็ตาม แผนดังกล่าวทำให้เอเชียตะวันออกเฉียงใต้กลายเป็นสมรภูมิให้สองยักษ์อย่างสหรัฐฯ กับจีนประลองกำลังกัน จนประเทศในภูมิภาคนี้ที่มีขนาดเล็กกว่ามากและมีสถานะเป็นรอง ตกอยู่ท่ามกลางสมรภูมิ ต้องเจ็บไปด้วย แต่ในระดับที่แตกต่างกัน

ที่ทำให้อีกไม่กี่ปีจากนี้ประเทศในแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ล้วนต้องเลือกข้าง หรืออย่างน้อยก็ต้องปรับนโยบายให้สมดุล เพื่อให้สามารถทำการค้ากับทั้งสหรัฐฯ และจีนได้ โดยที่ไม่ถูกประเทศมหาอำนาจทั้งสองบีบหรือกดดันมากเกินไป

สำหรับแผนบีบจีนของสหรัฐฯ ยังเกิดขึ้นในโซนอื่นของโลกด้วย โดยที่แอฟริกา ประเทศที่แทบไม่เป็นที่รู้จักบนเวทีโลกอย่างเลโซโท มาดากัสการ์ และบอตสวานา ก็โดนสหรัฐฯ ตั้งกำแพงภาษีนำเข้าสูงถึง 50% 47% และ 37% ตามลำดับ ซึ่งก็มาจากการมีโรงงานจีนและทุนจีนหลั่งไหลเข้าไปมหาศาลเช่นกัน หรือมีสายสัมพันธ์แน่นแฟ้นกับจีนเกินไปจนสหรัฐฯ ไม่พอใจ/theguardian


ติดตามนิตยสาร Marketeer ฉบับดิจิทัล
อ่านได้ทั้งฉบับ อ่านได้ทุกอุปกรณ์ พกไปไหนได้ทุกที
อ่านบน meb : Marketeer