จากปัจจัยลบมากมาย ทำให้งานในยุคนี้หายากกว่าในอดีตอย่างมาก โดยกลุ่มที่ได้รับผลกระทบมากสุดคือ Gen Z ซึ่งถูกบีบให้ต้องทำทุกทางเพื่อเพิ่มโอกาสได้งาน
Gen Z ต่างตระหนักดีว่าลำพังเพียงแค่ใบปริญญาหรือประวัติย่อแบบเดิมๆ อาจไม่เพียงพออีกต่อไป โดยสิ่งที่มีเพิ่มเข้ามาคือความคิดสร้างสรรค์ตั้งแต่การทำคลิปวิดีโอตลกๆ ลงโซเชียลมีเดียแบบเหล่าอินฟลูเอ็นเซอร์ ไปจนถึงการเพิ่มช่องทางการติดต่อผ่านแอปหาคู่
ซิบุซิซิเว่ คูเป้ Gen Z ชาวอังกฤษที่เพิ่งถูกปลดแบบกะทันหันจากนโยบายเลิกจ้างเพื่อประหยัดค่าใช้จ่ายของเอเจนซี่โฆษณาชื่อดัง รู้ดีว่าการหางานใหม่ท่ามกลางอัตราการว่างงานที่พุ่งสูงในอังกฤษไม่ใช่เรื่องง่าย
ดังนั้นเธอจึงตัดสินใจโพสต์คลิปวิดีโอพรีเซนเทชันนำเสนอตัวเองลง ลิงก์อิน โดยอธิบายตัวเองว่าเป็นคน Gen Z ที่ ฮอตมาก พรสวรรค์สูง และตลกสุดๆ พร้อมแปะรูปหน้าตัวเองลงไปในสไลด์แทบทุกหน้า
ความกล้าและเป็นตัวของตัวเองในพรีเซนเทชันนี้ไปเตะตาผู้บริหารอย่างจัง จนทำให้เธอได้งานใหม่ในตำแหน่งที่สูงขึ้นเป็น ซีเนียร์ ครีเอทีฟ ที่เอเจนซี่โฆษณาแห่งหนึ่ง หลังเหนื่อยกับการไล่ส่งประวัติสมัครงานนานถึง 4 เดือน
อันย่า รูดนิตสกี้ Gen Z สาวชาวอเมริกันวัย 22 ปี เพิ่งคว้าปริญญาจากมหาวิทยาลัย 1 ใน 8 มหาวิทยาลัยชั้นนำกลุ่มไอวี่ลีกของสหรัฐฯ แต่เธอโดนปฏิเสธอย่างไร้เยื่อใยหลังจากยื่นใบสมัครไปกว่า 300 แห่ง
เธอจึงเปลี่ยนแผนมาทำคลิปวิดีโอความยาว 94 วินาทีลงอินสตาแกรม โดยเปลี่ยนประวัติย่อแสนน่าเบื่อให้กลายเป็นสไลด์โชว์ที่ใส่ทั้งอีโมจิและมุกตลกจิกกัดตัวเอง เช่น การเปรียบเทียบตัวเองว่าเป็น ออปเพนไฮเมอร์จากโปรเจกต์จำลองเตาปฏิกรณ์นิวเคลียร์ที่เธอเคยทำ
คลิปของเธอกลายเป็นไวรัลที่มีคนดูทะลุ 5 แสนครั้ง นำมาสู่การนัดคุยเบื้องต้นกับหลายสิบบริษัทที่ร้านกาแฟ จนในที่สุดได้ทำงานในตำแหน่งนักวิเคราะห์พลังงานแสงอาทิตย์ทันทีหลังเรียนจบ
ที่ปรึกษาด้านการสมัครงาน วิเคราะห์ว่า คลิปวิดีโอบนโซเชียลมีเดียทุกแพลตฟอร์มรวมไปถึงติ๊กตอกกำลังกลายเป็น ส่วนขยายของประวัติย่อ เนื่องจาก Gen Z เติบโตมากับการสร้างคอนเทนต์ พวกเขาจึงเปลี่ยนกระบวนการหางานให้กลายเป็นการผลิตคอนเทนต์ไปด้วยในตัว
ข้อดีของ “คลิปวิดีโอเรซูเม” คือ ช่วยนำเสนอซอฟต์สกิลต่างๆ ได้อย่างดีเยี่ยม เช่น ความกระตือรือร้น ทักษะการเล่าเรื่อง และพลังบวก ซึ่งเป็นสิ่งที่ข้อความในประวัติย่อทำไม่ได้
นอกจากนี้ Gen Z บางส่วนยังใช้แอปพลิเคชันหาคู่เพิ่มเข้ามาเพื่อหาคอนเนกชันในการแนะนำงาน โดยผลสำรวจพบว่า 1 ใน 3 ของผู้ใช้แอปหาคู่ เคยใช้แอปเพื่อการสมัครงานมาแล้ว
แม้ว่าการทำคอนเทนต์ไวรัลจะช่วยเพิ่มโอกาส แต่ผู้เชี่ยวชาญก็เตือนว่า “การเป็นไวรัลไม่ได้การันตีว่าจะได้งานเสมอไป” และยังมีข้อจำกัด 2 ข้อใหญ่ๆ ที่ต้องระวัง
เริ่มจากคลิปวิดีโอที่ดูตลกหรือแปลกแหวกแนวเกินไป อาจแสดงถึงความไม่เข้ากันกับวัฒนธรรมองค์กรหรือมาตรฐานของอุตสาหกรรมนั้นๆ
ข้อจำกัดอีกข้อคือ แม้คลิปวิดีโอช่วยดึงดูดความสนใจได้ก็จริง แต่สุดท้ายแล้วผู้สมัครยังคงต้องผ่านกระบวนการคัดเลือกที่เข้มงวด และต้องไปทดสอบฮาร์ดสกิลต่างๆ เพื่อพิสูจน์ว่ามีคุณสมบัติตรงตามที่บริษัทต้องการอยู่ดี
ขณะเดียวกัน ระหว่างทำคลิปและใช้สารพัดแพลตฟอร์มในการสมัครงาน เหล่า Gen Z ก็ต้องสู้กับภาวะหมดไฟ โดยผลวิจัยชี้ว่า 72% ของผู้หางานรู้สึกว่าการหางานส่งผลเสียต่อสุขภาพจิต
และในจำวนนี้มี 2 ใน 3 รู้สึกหมดไฟตั้งแต่ยังไม่ได้งานด้วยซ้ำ เนื่องจากหลายคนต้องส่งใบสมัครเป็นร้อยเป็นพันครั้งแต่กลับถูกเพิกเฉยหรือเจอกับการตั้งตำแหน่งงานขึ้นมาหลอกๆ เหมือนถูกผีหลอก (Ghost Job) ซึ่งยิ่งเป็นการบั่นทอนกำลังใจอีกด้วย / theguardian