Dan Buettner ผู้ก่อตั้งแนวคิด Blue Zones ของโลก ถอดรหัสวิถี Health & Wellbeing ของคนอายุยืน
ก่อนอื่นต้องขอขอบคุณ บริษัท แอมเวย์ (ประเทศไทย) จำกัด เป็นอย่างยิ่ง ที่เชิญบุคคลที่เป็นหนึ่งในฟันเฟืองขับเคลื่อน Health & Wellbeing ให้กับมวลมนุษยชาติอย่าง “แดน บิวต์เนอร์” (Dan Buettner) ให้มาเยือนประเทศไทย พร้อมเปิดโอกาสให้ Marketeer ได้มีโอกาสพูดคุยแบบ Exclusive ในครั้งนี้ เพื่อส่งต่อแนวคิดดี ๆ และวิธีการดูแลสุขภาพอย่างยั่งยืนให้กับคนไทย
ผู้ก่อตั้งแนวคิด “Blue Zones” ของโลก เจ้าของ 3 รางวัล Emmy Awards และนักเขียนที่ผลงานขายดีที่สุดของ The New York Times
หลายท่านอาจรู้จักกับ “แดน บิวต์เนอร์” และเป็นแฟนรายการ “อยู่ถึง 100: ความลับของบลูโซน” (Live to 100: Secrets of the Blue Zones) ทาง Netflix ที่เขาเป็นทั้งผู้ดำเนินรายการและโปรดิวเซอร์ร่วม ซึ่งรายการนี้ได้รับการเสนอชื่อเข้าชิง Emmy Awards (รางวัลทางโทรทัศน์ที่เทียบเท่าได้กับรางวัล Oscar Awards ของฝั่งภาพยนตร์) ถึง 6 รางวัล และได้รับรางวัลมาถึง 3 รางวัล
นอกจากนี้ บิวต์เนอร์ ยังเป็นนักสำรวจและเป็นหนึ่งในสมาชิกนักสำรวจของ National Geographic อีกทั้งยังเป็นนักเขียนที่เคยมีผลงานติดอันดับขายดีที่สุดของ The New York Times ถึง 5 ครั้งด้วย ตลอดจนยังครองสถิติการขี่จักรยานทางไกล 3 รายการใน Guinness World Records
โดยบิวต์เนอร์ค้นพบพื้นที่ 5 แห่งทั่วโลก ซึ่งเรียกว่า “Blue Zones” (บลูโซน) โดยพื้นที่ทั้ง 5 แห่งนี้เป็นที่ที่ผู้คนมีอายุยืนยาวและมีสุขภาพแข็งแรงที่สุด บทความหลายบทความของเขาเกี่ยวกับสถานที่เหล่านี้ ล้วนเป็นบทความที่ได้รับความนิยมอย่างมาก เช่นเดียวกับรายการของเขา
ปัจจุบัน บิวต์เนอร์ทำงานร่วมกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นต่าง ๆ องค์กรเอกชนขนาดใหญ่ และบริษัทประกันสุขภาพ เพื่อดำเนิน “โครงการบลูโซน” ทั้งในชุมชน สถานที่ทำงาน และมหาวิทยาลัย ซึ่งเป็นโครงการด้านสุขภาวะโดยนำสิ่งที่ได้เรียนรู้จากพื้นที่บลูโซนมาประยุกต์ใช้กับชุมชนต่าง ๆ มุ่งเน้นการปรับเปลี่ยนสภาพแวดล้อมในท้องที่ นโยบายสาธารณะ และเครือข่ายทางสังคม ปัจจุบันโครงการนี้ช่วยเสริมสร้างสุขภาพที่ดีให้กับชาวอเมริกันกว่า 5 ล้านคน
“Blue Zones” พื้นที่ที่มีประชากรอายุยืนยาว มีสุขภาพดี
โดยวิถีชีวิตที่สนับสนุนความยั่งยืนของสุขภาพและอายุขัย
จุดเริ่มต้นของ “Blue Zones” มาจากหนังสือ The Blue Zones Secrets for Living Longer ที่บิวต์เนอร์เล่าถึงการเดินทางกลับไปยังพื้นที่ 5 แห่ง ที่มาจากการตั้งข้อสังเกตว่าเป็นพื้นที่ที่มีผู้คนอายุยืนและสุขภาพดีกว่าค่าเฉลี่ยทั่วไป (อายุประมาณ 90-100 ปี) ประกอบด้วย ซาร์ดิเนีย (อิตาลี) อิคาเรีย (กรีซ) โอกินาวา (ญี่ปุ่น) คาบสมุทรนิโคยา (คอสตาริกา) และโลมา ลินดา รัฐแคลิฟอร์เนีย (สหรัฐฯ) เพื่อตรวจสอบผู้คนเหล่านั้นและศึกษาถึงปัจจัยต่าง ๆ ทั้งเป้าหมายของชีวิต ความเชื่อ ชุมชน เวลาพักผ่อน การเคลื่อนไหวร่างกายในชีวิตประจำวัน และการรับประทานอาหาร
โดยผลการสำรวจชี้ให้เห็นว่า การมีสุขภาพดีแบบชาว Blue Zones นั้น เกิดจากสามปัจจัยหลัก โดย 15% มาจากพันธุกรรม 15% มาจากระบบสาธารณสุขและการแพทย์ และอีก 70% มาจากการดูแลตัวเอง วิถีชีวิต และการบริโภคอาหาร
ที่น่าสนใจคือ พื้นที่เหล่านี้มีวัฒนธรรมและพฤติกรรมที่ส่งเสริมการมีสุขภาพดีและอายุยืนยาวที่คล้ายคลึงกัน โดยมีแกนหลักคือ “การกินอาหารที่ดีต่อสุขภาพ การออกกำลังกายสม่ำเสมอ และการมีความสัมพันธ์ที่ดีทางสังคม” ซึ่งพื้นฐานง่าย ๆ 3 ข้อนี้ เป็นเสมือนกุญแจสำคัญที่ช่วยให้ผู้คนในพื้นที่ Blue Zones มีช่วงอายุขัยของชีวิตที่มีสุขภาพดียาวนานขึ้นสูงสุดถึง 10 ปี
เผย 5 เคล็ดลับสุขภาพดี แบบคนใน Blue Zones
จากพื้นฐานสำคัญ 3 ข้อ ดังที่กล่าวไปข้างต้น บิวต์เนอร์ยังตกผลึกออกมาเป็น “5 เคล็ดลับวิธีการดูแลสุขภาพแบบคนใน Blue Zones” เพื่อให้ทุกคนลองปรับเปลี่ยนไลฟ์สไตล์ เพื่อให้มีสุขภาพดี และอายุยืนยาว ด้วยเคล็ดลับและแนวทางปฏิบัติง่าย ๆ ตามแบบฉบับ Blue Zones ดังนี้
- ปรับเปลี่ยนการบริโภคอาหาร
“อาหาร” เป็นปัจจัยสำคัญโดยตรงกับเรื่องของสุขภาพ ควร เลือกรับประทานอาหารให้สมดุลในปริมาณที่พอเหมาะ (อิ่มเพียง 80%) และ เลือกอาหารที่ย่อยง่าย อย่าง ผัก ปลา สัตว์ปีก อาหารทะเล และธัญพืช ซึ่งช่วยลดความเสี่ยงของการเกิดโรคเบาหวานและลดไขมันในเลือด
นอกจากนี้ ควร เติมเต็มคุณค่าทางอาหาร ด้วยข้าวกล้อง ข้าวโพด เต้าหู้ และถั่วเปลือกแข็ง (วอลนัท อัลมอนด์) เพียงวันละหนึ่งกำมือ จะช่วยให้ร่างกายได้คุณประโยชน์จากวิตามินและกรดไขมันจำเป็นอย่างครบถ้วน ที่สำคัญ ควรหลีกเลี่ยงอาหารแปรรูป อาหารไขมันสูง อาหารรสจัด (หวาน/เค็มจัด) และเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ (ควรจำกัดเฉพาะในโอกาสพิเศษ)
อีกเคล็ดลับง่าย ๆ ที่หลายท่านอาจมองข้ามคือ การรับประทานอาหารร่วมกับครอบครัวหรือกลุ่มเพื่อน เพราะนอกจากจะฝึกให้เรารับประทานอาหารอย่างช้า ๆ เพื่อช่วยส่งเสริมการทำงานของระบบย่อยอาหารให้ดียิ่งขึ้น การพูดคุยบนโต๊ะอาหาร ยังเสริมสุขภาพใจได้อีกทางหนึ่ง
- เคลื่อนไหวร่างกายอย่างสม่ำเสมอ
พฤติกรรมการเคลื่อนไหวของคนใน Blue Zones ทั้ง 5 แห่ง มักมีวิถีชีวิตที่กระตือรือร้น และเคลื่อนไหวอย่างสม่ำเสมอ ผ่านไลฟ์สไตล์การใช้ชีวิตพื้นฐานในแต่ละวันในทุกช่วงวัย ไม่เว้นแม้แต่ผู้สูงอายุ อาทิ การทำสวนพืชผัก การเดินออกกำลังกาย จ่ายตลาด หรือการทำงานบ้านในทุกวัน
ซึ่งสามารถนำมาปรับใช้ในชีวิตประจำวันของเราได้ อาจจะเริ่มจากหมั่นขยับร่างกายเป็นประจำจนเป็นนิสัย ค่อย ๆ เพิ่มสเต็ปเป็นเดินเล่นในสวนสาธารณะ รอบหมู่บ้าน หรือจะทำกิจกรรมภายในบ้าน เช่น ทำอาหาร ทำความสะอาดบ้าน ออกกำลังกาย หรือเลือกเดินขึ้นบันไดแทนการใช้ลิฟต์ก็เป็นตัวเลือกง่าย ๆ ที่สามารถทำได้ทันที
- การคบเพื่อนที่มีเป้าหมายและแนวคิดคล้ายกัน
“สังคมบวก = ชีวิตบวก” สังคมรอบตัวเป็นอีกหนึ่งปัจจัยสำคัญที่จะช่วยสร้างทัศนคติเชิงบวกในการใช้ชีวิต โดยเฉพาะเพื่อนรอบข้างที่มีเป้าหมายและแนวคิดในทิศทางเดียวกัน อย่างน้อย 2-3 คน จะมีอิทธิพลอย่างมากในการดำเนินชีวิตของเราไปในทิศทางนั้น และทำให้สามารถบรรลุเป้าหมายในทางที่ดีร่วมกันได้ ตลอดจนการติดตาม Content ใน Social Media ก็ล้วนมีส่วนในการกำหนดทิศทางชีวิตไม่น้อย ดังนั้น การเลือกอยู่ในสังคมที่ดีถือเป็นแรงขับเคลื่อนที่ดีเช่นกัน
นอกจากนี้ การมีครอบครัวและเพื่อนที่สามารถพูดคุยแบ่งปันเรื่องราวต่าง ๆ พร้อมที่จะช่วยเหลือซึ่งกันและกัน เป็นสิ่งสำคัญของชีวิต และให้ความสำคัญกับการมีปฏิสัมพันธ์ทางสังคมจะช่วยสร้างความสุขและสุขภาพดีได้
- ศึกษาวิถีชีวิตของผู้สูงอายุ
วิถีและประสบการณ์ของผู้อาวุโสเป็นแหล่งความรู้ที่ทรงคุณค่า ความ “เรียบง่าย & พอดี” ใช้ชีวิตแบบ Slow Life ให้ชีวิตดำเนินไปอย่างช้า ๆ และตั้งใจ โดยไม่ต้องพึ่งพาความสะดวกสบายจากเทคโนโลยี คือสิ่งที่ควรเรียนรู้และนำมาปฏิบัติเพื่อผ่อนคลายและละลายตัวเองออกจากกรอบเดิม ๆ ของการใช้ชีวิตแบบฉบับวิถีชีวิตของคนรุ่นใหม่
เช่น แนวทางการดูแลสุขภาพอย่างสูตรอาหารที่มักมีส่วนผสมของสมุนไพรธรรมชาติที่มีสรรพคุณช่วยบำรุงร่างกายและเสริมภูมิคุ้มกัน การเดินและทำกิจกรรมต่าง ๆ ด้วยตนเอง เช่น ตื่นไปเดินผ่อนคลายรับแดดและอากาศบริสุทธิ์ยามเช้า หรือการพบปะเพื่อนฝูงในพื้นที่ชุมชน ต่าง ๆ เหล่านี้ล้วนมีส่วนให้ร่างกายแข็งแรงและส่งผลให้มีอายุยืนยาว
- นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอและมีคุณภาพ
ทุกตำราสุขภาพล้วนบอกตรงกันว่า “การนอนหลับที่เพียงพอ” เป็นหนึ่งในเคล็ดลับที่ช่วยเสริมสร้างสุขภาพที่ดีอย่างยั่งยืน ทั้งร่างกายและจิตใจ ซึ่งวิถี Blue Zones ก็เช่นกัน พฤติกรรมการนอนของคนในทั้ง 5 พื้นที่ มีการนอนหลับที่มีคุณภาพและเพียงพอ มีตารางเวลานอนที่สม่ำเสมอ และให้ความสำคัญกับการพักผ่อนอย่างเต็มที่
สิ่งสำคัญในการส่งเสริมการนอนหลับที่มีคุณภาพและต่อเนื่องยิ่งขึ้น คือ เข้านอนตามตารางเวลาที่เหมาะสม โดยไม่ตื่นกลางดึกและไม่ใช้ยานอนหลับ หยุดใช้อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ก่อนนอน 60-90 นาที และหลีกเลี่ยงการดื่มกาเฟอีนในช่วงบ่าย เพื่อให้ร่างกายได้พักผ่อนอย่างมีประสิทธิภาพ
เคล็ด(ไม่)ลับอีกอย่างคือ “การงีบระหว่างวัน” เป็นระยะเวลาสั้น ๆ มีส่วนช่วยให้สมองได้พักผ่อนและฟื้นฟูพลังงานที่ดี
“Blue Zones x Amway”
มุ่งสร้าง Health & Wellbeing ให้คนไทย
“ทศพร นิษฐานนท์” กรรมการผู้จัดการ แอมเวย์ประเทศไทย ให้ข้อมูลว่า การเชิญ “แดน บิวต์เนอร์” มาเยือนประเทศไทยของ “แอมเวย์” ในครั้งนี้ เป็นการต่อยอดความมุ่งมั่นในการสร้าง Health & Wellbeing ให้คนไทยได้มี Healthspan ที่แข็งแรงยืนยาว นำพาผู้บริโภคชาวไทยก้าวข้ามอุปสรรคของการมีชีวิตที่ดีขึ้นด้วยโซลูชันในการส่งเสริมให้ผู้คนมีสุขภาพและสุขภาวะที่ดีอย่างยั่งยืน ซึ่งนับว่าเป็นการวางแนวทางในการพัฒนาแบรนด์จากโกลบอลสู่โลคอลที่แอมเวย์ดำเนินการมาอย่างต่อเนื่อง
ภายใต้แกนหลักของ “Blue Zones” มีจุดรวมแนวคิด “Health and Wellbeing” ที่ตรงกัน ทำให้ แอมเวย์ เล็งเห็นถึงการปฏิวัติวงการสุขภาพที่ทำได้จริงและเกิดความยั่งยืน พร้อมนำความรู้และแนวปฏิบัติมาผสานกับความเชี่ยวชาญของแอมเวย์ ทั้งโซลูชันสินค้าสุขภาพที่ดูแลครบ 360 องศา การเป็นคอมมิวนิตี้สุขภาพขนาดใหญ่ที่สามารถเข้าถึงและถ่ายทอดสิ่งที่มีประโยชน์ไปยังผู้บริโภคให้เกิดความเข้าใจและปรับตัวกับไลฟ์ไตล์ที่ดีต่อสุขภาพ พร้อมกับจัดแคมเปญกิจกรรมที่แอมเวย์ส่งเสริมให้ผู้บริโภคได้เพิ่มคุณภาพชีวิตและมีสุขภาพที่แข็งแรงในตลอดหลายปีที่ผ่านมา
สุดท้าย Dan Buettner ฝากถึงทุกคนที่เริ่มต้นจะดูแลสุขภาพว่า “วิถีชีวิต Blue Zones มีหลายวิธี สามารถเลือกมาปรับใช้ให้เหมาะสมกับไลฟ์สไตล์ของแต่ละคนได้ ตลอดจนอย่าปิดโอกาสที่จะยืดหยุ่นตามใจตัวเองบ้าง เพื่อให้การดูแลสุขภาพไม่ตึงเครียดจนเกินไป สามารถปาร์ตี้สังสรรค์ เพื่อเติมเต็มความสุขกับการเฉลิมฉลองไปกับเพื่อน ๆ และสังคม ซึ่งจะช่วยส่งเสริมทั้งสุขภาพจิตใจและกายได้เป็นอย่างดี”
Website: Marketeeronline.co /